Týndi föður sínum á Paddington fyrir 11 árum – Bakkus tók börnin af honum

„Það sem eftir stóð var brotin skel og ráðvillt sál; skurnin af manninum sem hann var. Við fylgdum honum til London og kvöddumst á Paddington-lestarstöðinni á dapurlegasta degi lífs míns fyrir 11 árum. Til hans hefur hvorki heyrst né sést síðan. Hann týndist á Paddington.“

Svona lýsir þingmaðurinn Róbert Marshall síðustu samskiptum sínum við föður sinn sem glímdi við alkóhólisma. Í tilefni af álfasölu SÁÁ skrifar Róbert hjartnæma grein í Fréttablaðið um baráttu föður hans, og hans sjálfs, við þennan „fjölskyldusjúkdóm,“ eins og Róbert kýs að kalla hann.

Á fyrsta áratug ævi minnar hvarf pabbi hægt og örugglega inn í myrkur sjúkdóms sem tætti hann í sig þar til ekkert var eftir. Alkóhólisminn át í sig kímnigáfuna, stríðnisblikið í auganu, góðsemdina og hlýjuna sem stafaði af þessum ljúfa manni sem las fyrir mig söguna um bangsann sem týndist á Paddington-lestarstöðinni. Ég man hvernig var að hvíla höfuðið á brjósti hans sem reis og hneig og finna hrjúfa skeggbroddana strjúkast við ennið. Svo man ég skrímslið sem birtist þegar hann drakk; samanherpta reiðiröddina, krepptan hnefa og ótta í lofti. Það er furðulegt hverju börn geta vanist. Sjö ára sagði ég mömmu að ég vonaði að pabbi yrði ekki fullur um jólin.

Sjálfur hætti Róbert að drekka áfengi fyrir nokkrum árum, að stærstum hluta þess vegna þess að hann hafði séð og upplifað hversu stjórnlaus drykkjusjúklingur er yfir eigin lífi.

Þó það hafi komið flestum á óvart í kringum mig þá fann ég fyrir föðurarfinum.

Eftir að hafa verið edrú í nokkra mánuði og fengið ráðgjöf hjá SÁÁ skráði hann sig í göngudeildarmeðferð hjá samtökunum og lærði að lifa upp á nýtt án áfengis. Segist hann sjá mest eftir því að hafa ekki gert það fyrr.

Það átti aldrei við mig að drekka. Ég gerði það vegna þess að samfélag okkar gerir ráð fyrir því. Það er ógæfa okkar Íslendinga. En það er líka ótrúleg gæfa að eiga svo öflugan bakhjarl í okkar samfélagi sem SÁÁ er. Lífsgæði mín og þúsunda annarra hafa stóraukist fyrir tilverknað þeirra.

Því miður, segir Róbert, var SÁÁ einungis á frumstigi þegar faðir hans „flosnaði upp úr lífinu og hvarf út í buskann með flöskuna sem ferðafélaga“. Samskipti þeirra urðu sífellt minni í gegnum árin.

Síðasta bréfið kom frá Blackpool eftir 16 ára fjarvist. Þegar ég og bróðir minn fórum út og hittum hann þekkti hann okkur ekki í sundur. Hvernig ætti það að vera? Þau voru fjögurra, sjö og tíu ára börnin sem Bakkus tók af honum. Ég þekkti ekki þennan mann heldur. Það sem eftir stóð var brotin skel og ráðvillt sál; skurnin af manninum sem hann var. Við fylgdum honum til London og kvöddumst á Paddington-lestarstöðinni á dapurlegasta degi lífs míns fyrir 11 árum. Til hans hefur hvorki heyrst né sést síðan. Hann týndist á Paddington.

Róbert segist alltaf kaupa tvo álfa þegar álfasala hefst á ári hverju, einn fyrir sig og einn fyrir föður sinn.  Hvetur hann aðra til að gera slíkt hið sama.

Alkóhólismi er fjölskyldusjúkdómur. Hann leggur líf fólks í rúst og skeytir hvorki um stétt né stöðu. Það er skuggi yfir lífi barna sem alast upp við þær aðstæður sem hann skapar. En það er sem betur fer til lausn og hún getur verið ótrúlega einföld ef gripið er inn í framþróun sjúkdómsins snemma.

Grein Róberts Marshall.