Þurfum ekki að tönnlast svona á þyrlunni hans Guðmundar í Brimi

„Þessum tryllta málflutningi verður að linna: við getum ekki staðið svona endalaust og gargað hvert á annað,“ segir rithöfundurinn Guðmundur Andri Thorsson um umræðuna um kvótafrumvörp ríkisstjórnarinnar.

Þung orð hafa fallið í umræðunni allt frá því kvótafrumvörpin voru lögð fram í síðasta mánuði. Undanfarna daga hafa hagsmunaaðilar keyrt á auglýsingum í öllum miðlum, þar sem varað við afleiðingum frumvarpanna. Þeir sem eru fylgjandi frumvarpinu hafa svarað með fjöldapóstum þar sem spjótunum er beint að sjálfum útgerðamönnnum, líkt og Eyjan greindi frá í gær.

Í vikulegum pistli sínum í Fréttablaðinu segir Guðmundur Andri að á Íslandi eru sjómenn eina stéttin sem þjóðinni þykir í rauninni vænt um.

Hver sem við erum, hvar og hvernig: við tengjumst flest sjómönnum á einhvern hátt og finnst við vera þeim skuldbundin – höfum jafnvel samviskubit yfir því að vera ekki til sjós.

Það er því eitthvað verulega óþægilegt við auglýsingu þar sem sýnd er íslensk sjómannsfjölskylda og spurt: Hvað höfum við gert ykkur? Og látið sem svo að stuðningsmenn veiðigjalds vilji taka lífsbjörgina frá íslenskum sjómönnum, gott ef ekki hrifsa matinn frá litlu sjómannsbörnunum. Þessi auglýsing er svo ófyrirleitin í viðleitni sinni til að spila á kenndir landsmanna í garð sjómanna að leitun er á öðru eins.

Guðmundur Andri spyr hvort ekki sé kominn tími til að fara að tala saman öðruvísi en með auuglýsingastofum og að yfirvegun, því ófriðurinn í samfélaginu eitrar orðið andrúmsloftið meira en við gerum okkur grein fyrir.

Útgerðarmenn verða að horfast í augu við það í eitt skipti fyrir öll að auðlindin sjálf er í þjóðareigu og bæði sanngjarnt og rétt að þeir greiði fyrir nýtingu á henni. Sjómenn og aðrir sem starfa við sjávarútveg verða að átta sig á því að það jafngildir ekki því að ætla að rústa lífi þeirra að vilja ekki að útgerðarmenn geti umgengist þessa sameign þjóðarinnar sem prívat-eign sína sem þeir geti veðsett og ráðstafað að vild. Þeir verða líka að horfast í augu við að fólk þarf ekki að kunna pelastikk til að hafa skoðanir á þessum málum. Þetta kemur öllum við,

segir Guðmundur og beinir orðum sínum svo að hinni fylkingunni.

Fylgjendur veiðigjalds verða að leggja eyrun við málflutningi þeirra sem vinna við sjávarútveg og viðurkenna að arðsemi verður að vera góð í greininni, góð laun fólks í landi og á sjó (mætti kannski jafna þann mun aðeins) og gróði útgerðarinnar þarf að vera verulegur. Það þarf kannski ekki að tönnlast svona á þyrlunni hans Guðmundar í Brimi og eignahaldsfélögunum á Tortola sem við vitum að ýmsir útgerðarmenn hafa notað til að skjóta undan gróða. Við vitum að fjöldi útgerðarmanna hefur lagt sig fram um að reka fyrirtæki sín vel og heiðarlega, greitt sín gjöld, skapað mikil verðmæti, keypt sinn kvóta með ærnum tilkostnaði og byggt upp sinn rekstur af hagsýni og áhuga en óttast nú um sinn hag.

Guðmundur segir enn fremur að málið snúist ekki um landsbyggðina annars vegar og höfuðborgarsvæðið hins vegar, enda búa kvótaeigendurnir „unnvörpum fyrir sunnan“. Því sé rangt að tala um landsbyggðarskatt.

Unnendur núverandi kerfis – ekki síst þingmenn Vestfjarða – þurfa að svara því hvers vegna kvótinn hefur í æ ríkari mæli sogast suður til Reykjavíkur; hvers vegna sífellt erfiðara verður að halda uppi lágmarksþjónustu í dreifðum byggðum landsins – hvers vegna Guggan er ekki lengur gul og hvað þá gerð út frá Ísafirði.