ESB tilbúið að semja um sérlausnir í landbúnaðarkafla

Stefán Haukur Jóhannesson, formaður samninganefndar Íslands.

Þau opnunarviðmið sem Evrópusambandið hefur látið Íslendingum í té vegna landbúnaðarmála kveða á um að taka eigi sérstakt tillit til aðstæðna í íslenskum landbúnaði í aðildarviðræðum Íslendinga við ESB, segir Stefán Haukur Jóhannesson, formaður samninganefndar Íslands.

Rætt er við Stefán Hauk í Sveitinni sem er rit um landbúnað og ESB og er gefið út af Já Ísland.

Stefán Haukur segir að í fyrri viðræðum hafi ESB sýnt að sambandið sé tilbúið til að útvíkka sínar reglur og semja um sérlausnir.

Finnar og Svíar eru gott dæmi en þetta á við um aðra, til dæmis Breta og Íra. Þegar Bretar og Írar gengu inn voru reglur sambandsins útvíkkaðar til þess að taka tillit til sérstakra aðstæðna. Sérstök svæði voru skilgreind sem harðbýl svæði og sérstakar reglur búnar til aum þau. Sama á við um Svía og ekki síst Finna.

Sérstaklega verður horft til þess samnings sem Finnar gerðu við ESB á sínum tíma og snýr að stuðningi við landbúnað norðan sextugustu og annarrar breiddargráðu. Sá stuðningur er ótímabundinn. Finnland stendur undir 60 prósent af stuðningi við íslenskan landbúnað á móti 40 prósent úr sjóðum ESB.

Ísland er náttúrulega allt norðan sextugustu og annarrar breiddargráðu þannig að ef þessi rök eiga við Finna þá á það ekki síður við hjá okkur. Við munum náttúrurlega sækja í þetta og höfum skoðað það vel. Þetta þýðir ekki að við munum notast nákvæmlega við lausn Finna og Svía. Við munum leitast við að kanna hvort byggja megi lausnir á þessu prinsippi“, sem eru klæðskerasaumaðar fyrir okkur og miðast við landbúnað hér á landi og strjálbýlið og harðbýlið hér – því aðstæður hér eru enn erfiðari heldur en á þeim svæðum í Finnlandi og Svíþjóð.

Stefán Haukur gefur í skyn að nú þegar hafi fengist vilyrði um einhvers konar sérlausn.

Já, sú er grundvallarreglan og í þeim opnunarviðmiðum sem við höfum fengið frá ESB fyrir landbúnaðarkaflann segir að það eigi að taka tillit til sérstakra aðstæðna í íslenskum landbúnaði í viðræðunum. ESB hefur sýnt í fyrri viðræðum að sambandið er tilbúið að útvíkka sínar reglur og semja um sérlausnir og við erum með vísbendingar um að það sé tilbúið til þess varðandi Ísland eins og í fyrri aðildarviðræðum.

Samkvæmt skýrslu Hagfræðistofnunar HÍ, þar sem íslenskum landbúnaður var mátaður í finnsku umhverfi innan ESB, kom í ljós að stuðningur innan íslensks norðurslóðakerfis yrði nokkur hærri en sá stuðningur sem nú er veittur við íslenskan landbúnað. Þá er óbeini stuðningurinn, sem er fólginn í markaðsvernd, innflutningshöftunum og samkeppnishindrunum, tekinn með í reikninginn.