Krónan þarf að veikjast um 5 prósent á ári svo hægt sé að borga af lánum

Einkaneysla landsmanna er sífellt að aukast og bera opinberar hagtölur þess merki. Frá síðasta hausti hefur innflutningur aukist nær samfellt umfram útflutning. Þetta vekur upp spurningar hvernig þjóðarbúið hyggst standa straum af afborgunum erlendra lána.

Greiningardeild Arion banka rýnir í nýjar tölur Hagstofunnar um vöruskipti sem birtar voru í morgun, en þar kom fram að vöruskiptajöfnuður hafi verið jákvæður um 28 milljarða á fyrstu fjórum mánuðum ársins.

Athygli vekur að þjónustujöfnður hefur ekki verið jafn óhagstæður frá hruni, en greiningardeildin hefur áhyggjur af því hversu hratt innflutningur eykst umfram útflutning. Þetta þýðir að smám saman gengur á vöruskiptaafganginn, en geta landsins til að greiða af erlendum lánum byggist á viðskiptaafgangnum.

Ákveðn takmörk eru fyrir því hversu mikið útflutningur getur vaxið, einkum í stærstu greinunum – sjávarútvegi og álframleiðslu. Lítil takmörk eru hins vegar á aukningu innflutnings og til að mynda er mikil aukning í innflutningi matvöru, eldsneytis og flutningstækjum. Þannig hefur orðið 90 prósenta aukning í innflutningi fólksbíla milli ára.

Allt þetta verður til þess, að mati greiningardeildarinnar, að erfiðara verður að standa skil af afborgunum á erlendum lánum. Miðað við núverandi stöðu bendir flest til þess að Íslendingar þurfa að greiða rúmlega 50 milljarða króna á ári í afborganir af erlendum lánum á árunum 2012 til 2015. Á sama tíma fer afgangur af vöru- og þjónustuviðskipum minnkandi sökum aukinnar einkaneyslu og fjárfestingar.

Eins og sakir standa erum við því að greiða meira í vexti og arð út úr landinu en við fáum inn.

Einmitt vegna þessarar stöðu höfum við velt því upp hvort ekki sé nauðsynlegt fyrir krónuna að veikjast, um ca. 5% á ári hverju út spátímabilið (2014), til að slá á innflutning og draga þar með úr minnkandi vöru- og þjónustujöfnuði. Nýjustu tölur fyrir árið í ár virðast a.m.k. ekki benda til þess að draga muni úr innflutningi og neyslu landans á næstunni,

segir í Markaðspunktum greiningardeildarinnar.