Laugardagur 23.05.2015 - 09:00 - Ummæli ()

Sigmundur Davíð: Bjartsýni og jákvæðni ætti að vera ríkjandi

Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, forsætisráðherra. Eyjan/Pressphotos.biz

Sigmundur Davíð Gunnlaugsson, forsætisráðherra. Eyjan/Pressphotos.biz

Sífellt minnkandi traust í skoðanakönnunum þrátt fyrir góðan árangur í efnahagsmálum kann að skýrast að einhverju leyti á rofi milli raunveruleika og skynjunar, segir forsætisráðherra sem er hæstánægður með frammistöðu ríkisstjórnarinnar á fyrri helmingi þessa kjörtímabils. Hann vill meina að hann sé „líbó“ forsætisráðherra, nema á Alþingi.

Það verður ekki sagt um Sigmund Davíð að hann sitji á friðarstóli þessa dagana. Samfélagið logar í kjaradeilum, þingstörf eru í lamasessi vegna málþófs stjórnarandstöðu og nærvera hans í þingsal kallar alla jafna á hávaðarifrildi við stjórnarandstöðuna, svo eftir er tekið. Til að mynda þegar kökuát hans varð að fréttaefni í öllum helstu fjölmiðlum landsins. Sigmundi er mjög skemmt þegar sú rimma er rifjuð upp.

„Það var svolítið skondin hlið á því líka, án þess að ég sé að barma mér, en ég er nefnilega byrjaður í líkamsrækt og hef ekki borðað köku vikum eða mánuðum saman. Svo er ég frammi í mötuneyti og það er gaukað að mér smá kökusneið, sem ég held nú reyndar að hafi verið skúffukaka en ekki perukaka eins og haldið var fram. Ég svona freistaðist til að borða hálfa kökusneiðina. Ég borðaði hana bara hálfa þó að hún hafi verið góð. Þjálfarinn í ræktinni átti nú ekki að komast að þessu en þá er því útvarpað um allt land og gott ef ekki Norðurlöndum líka.“

Árangurinn framar vonum

Sigmundur Davíð varð yngsti forsætisráðherra lýðveldisins þegar ríkisstjórn hans tók formlega við völdum á ríkisráðsfundi á Bessastöðum þann 23. maí 2013. Það sem var óvenjulegt við þessa ríkisstjórn að enginn ráðherranna hafði gegnt ráðherraembætti áður. Kjörtímabilið er nú hálfnað og segir Sigmundur Davíð að árangur ríkisstjórnar hans hafi verið framar vonum.

„Ég er mjög sáttur við þessi tvö fyrstu ár þessa kjörtímabils og get eiginlega ekki verið annað því miðað við alla hlutlæga mælikvarða á árangur stjórnvalda, þá hefur þróunin verið það jákvæð að ég hefði ekki þorað að vona að þetta myndi ganga jafnhratt í rétta átt eins og raunin hefur orðið.“

Nefnir hann að á þessum tíma hafi orðið til 12 þúsund ný störf, í fyrsta skipti í áratugi hafi ríkt stöðugleiki í efnahagslífinu og kaupmáttur aukist um 8 prósent.  Þá hafi tekist að hrinda stóra kosningaloforðinu, skuldaleiðréttingunni, í framkvæmd.

Til þessa þá má segja að það sé stærsta einstaka málið enda um margt óvenjulegt og sérstakt mál sem ég hugsa að hafi verið töluverðar efasemdir um að okkur tækist að klára. En það hafðist og það á fyrri hluta kjörtímabilsins og við erum mjög stolt af því.

Óskynsamir samningar koma illa niður á lágtekjuhópum

En það eru blikur á lofti. Bæði stendur til að afnema gjaldeyrishöft með tilheyrandi óvissu, en það sem stendur helst upp á ríkisstjórnina þessa dagana eru harðvítugar kjaradeilur með tilheyrandi verkfallsaðgerðum. Verði samið á óskynsaman hátt, segir Sigmundur Davíð, er hætta á að þau tækifæri sem við stöndum frammi fyrir fari forgörðum. Áhrifin munu koma sérstaklega illa niður á lágtekjuhópum.

Það má ekki gleyma því að verðbólgan kemur iðulega verst við þá sem hafa lægstu launin og milltekjurnar. Þess vegna er reynslan sú að verðlagsstöðugleiki, efnahagslegur stöðugleiki, reynist mikilvægastur fyrir þá sem eru með lægri tekjur. Við höfum lýst því yfir í tengslum við þessa kjarasamninga að við viljum halda áfram á þeirri braut með sérstakri áherslu á lægri launin. Stærsta ógnin við það markmið er verðbólgan, ef samið verður á þann hátt að verðbólga þurrki út allar kjarabætur.

– En af hverju stafar þá þessi óánægja í samfélaginu með ástand mála? Af hverju sér fólk sig knúið til að fara í verkfall til að knýja fram kjarabætur?

Raunveruleikinn er oft eitt og svo er tilfinningin eitthvað annað. Því er mjög oft haldið á lofti núna, ranglega, að misskipting sé að aukast hér á landi. Auðvitað er ekki fullkominn jöfnuður hér frekar en annars staðar, en hann er þó meiri hér en víðast hvar, ef ekki alls staðar annars staðar. Og hefur verið að lagast enn í tíð þessarar ríkisstjórnar. En stöðugt er fullyrt að hið gagnstæða sé raunin.

Alið á tortryggni í garð alls og allra

Einnig segir Sigmundur Davíð að neikvæð umræða, oft byggð á rangfærslum, hafi sín áhrif.

Eyjan/Pressphotos.biz

Eyjan/Pressphotos.biz

„Auk þess er alveg gegnumgangandi, og þetta á ekki bara við hér á Íslandi en þetta hefur verið sérstaklega áberandi hér undanfarin ár, að það er verið að ala á tortryggni í garð alls og allra. Draga upp þá mynd af öllu sem gert er, að það hljóti að vera eitthvað grunsamlegt þar að baki. Allt frá breytingum á fiskveiðistjórnunarkerfinu að lækkun tolla og gjalda þar sem er fullyrt, einfaldlega ranglega, að verið sé að hygla fólki með hærri tekjur þegar sérstaklega er verið að huga að þeim sem eru með lægri tekjurnar, eins og tölurnar sýna okkur. Þetta stöðuga niðurrifstal auðvitað hefur sín áhrif. Það er búið að vera ráðandi hér neikvæðni og tortryggni sem getur orðið mjög skaðleg.“

Segir Sigmundur Davíð að til að auka velferð í landinu verði menn að líta á hvað virkar og hvað ekki. Telji þeir stöðugleikann einskis virði og að hann hafi ekki skilað neinu, þá sé verið að kasta raunverulegum verðmætum fyrir róða með skaðlegum áhrifum fyrir lágtekjuhópa.

„Enda sjáum við það í gegnum söguna, ekki bara hérna á landi heldur hvar sem er, hversu skaðlegt það er þegar dregin er upp röng mynd af hlutum og alið á tortryggni og neikvæðni. Það verður til þess að menn taka rangar ákvarðanir og skaðlegar ákvarðanir. En þegar menn raunverulega skoða hvað er að gerast, hvað er að virka og hvað ekki, þá geta þeir byggt skynsamlegar ákvarðanir á því og haldið áfram að gera rétt.“

Framlög til velferðarmála aldrei jafnhá

Annað dæmi um það sem Sigmundur Davíð kallar rof milli raunveruleika og ráðandi umræðu er heilbrigðiskerfið. Rifjar hann upp að á seinni hluta síðasta árs hafi allt snúist um að heilbrigðiskerfið væri ónytt og dregin upp sú mynd að Landspítalinn væri fjársveltur. Raunin hafi hins vegar verið sú að framlög til Landspítalans hafi aldrei verið hærri og það á föstu verðlagi.

Þannig að þessi ríkisstjórn hefur því ekki aðeins lagt áherslu á að bæta kjör fólks með milli- og lægri tekjur, haft stöðu þessara hópa sérstaklega að leiðarljósi, heldur líka aukið framlög til velferðarmála þannig að þau hafa aldrei áður í sögu landsins verið jafnhá. Þetta sér maður hins vegar ekki glögglega á umræðunni þar sem menn komast allt of oft upp með það að halda hreinlega ósönnum hlutum fram.

Stjórnarandstaðan hefur ekki viljað kvitta upp á þessa sýn forsætisráðherra og hamrað á því að flestar meiriháttar aðgerðir ríkisstjórnarinnar séu beinlínis til þess fallnar að hygla hátekjufólki. Hefur viðkvæðið „ríkisstjórn ríka fólksins“ gjarnan heyrst úr ræðustól Alþingis. Í því samhengi er jafnan bent á að auðlegðarskattur hafi verið afnuminn, veiðigjöld lækkuð og nú standi til að afnema svokallaðan orkuskatt.

– Gefa þessi mál ekki þá tilfinningu að verið sé að hygla hátekjufólki og er það ekki alveg réttmæt tilfinning?

Ég held að það sé alveg hárrétt athugasemd að það gefi þá tilfinningu vegna þess hvernig þessum hlutum er stillt upp. Ef við skoðum þessi þrjú dæmi því þetta eru mjög góð dæmi til að skýra hvað við er að eiga.

Í fyrsta lagi bendir forsætisráðherra á að núverandi ríkisstjórn hafi ekki tekið neina ákvörðun um auðlegðarskattinn, heldur hafi það verið fyrri ríkisstjórn ákveðið að sá skattur væri einungis tímabundinn. Fjármálaráðherra þeirrar ríkisstjórnar hafi meira að segja lýst því yfir við lok síðasta kjörtímabils að skatturinn yrði ekki framlengdur.

Eyjan/Pressphotos.biz

Eyjan/Pressphotos.biz

„Núverandi ríkisstjórn greip þar ekkert inn í ákvörðun síðustu ríkisstjórnar. Þar er alfarið um að ræða ákvörðun tekna af síðustu ríkisstjórn.“

Breytingin á veiðigjöldunum var nauðsynleg segir Sigmundur Davíð vegna þess að óbreyttu hefðu þau valdið því að fjöldi fyrirtækja um allt land hefði farið í þrot.

„Hverjar voru afleiðingarnar af þessum breytingum? Þær hafa orðið þær að fyrirtækin hafa flest haldið velli. Það var komið í veg fyrir þá samþjöppun sem ella hefði haldið áfram og greininni viðhaldið það vel að hún skilar nú meiri arði, meiri tekjum til samfélagsins, beinum og óbeinum, heldur en nokkurn tímann í sögunni. Ef að menn hefðu haldið áfram á þeirri braut sem síðasta ríkisstjórn markaði, þá hefðu eingöngu stóru og sterkustu útgerðirnar ráðið við að borga þetta gjald.“

Stefna núverandi ríkisstjórnar er hins vegar sú að skattleggja hagnað fyrirtækja og byggja þær breytingar sem sjávarútvegsráðherra hefur boðað á þeirri stefnu. Þannig verði meira samhengi á milli hagnaðar og þess sem fyrirtækin borga í skatt.

Það sama gildi um orkuskattinn og auðlegðarskattinn. Það er að síðasta ríkisstjórn hafi gert tímabundinn samning um skatt sem fellur úr gildi að ákveðnum tíma liðnum. Enn fremur séu stjórnvöld bundin af þeim fjárfestingasamningum sem gerðir hafa verið við þessi fyrirtæki.

Þá kemur upp spurningin, líkt og í sjávarútvegi, eru þessi fyrirtæki þá að skila nógu miklu til samfélagsins? Þau fyrirtæki í orkufrekum iðnaði hafa, á meðan þau hafa verið að borga niður fjárfestinguna, getað notað það sem verulegan frádrátt frá sköttum. Sem þýðir að þau hafa ekki greitt eins mikla skatta og umsvifin gæfu til kynna. En það er nú að breytast þegar menn eru að verða búnir að greiða upp þessa fjárfestingu. Þannig að skattur frá fyrirtækjunum beint, iðnfyrirtækjunum, er byrjaður að aukast og mun aukast stórlega á næstu árum. Tekjur Landsvirkjunar af þessu munu skila sér beint til ríkisins í formi arðgreiðslna sem geta á næstu árum numið jafnvel tugum milljarða ári eins og fram kom á ársfundi Landsvirkjunar. Enda fyrirtækið búið að vera að greiða niður skuldir núna undanfarin ár. Þannig að fjárfesting í orkufrekum iðnaði er farin að skila, og mun skila á næstu árum, verulegum tekjum til ríkisins.

Neikvætt viðhorf skýrir minnkandi stuðning

Þrátt fyrir þann árangur sem forsætisráðherra tíundaði hér að ofan, þá hefur stuðningur við ríkisstjórnina dalað jafnt og þétt eftir því sem liðið hefur á kjörtímabilið. Nýtur ríkisstjórnin nú stuðnings um þriðjungs landsmanna, samkvæmt þjóðarpúlsi Gallup, og hefur stuðningurinn ekki mælst minni á kjörtímabilinu. Að sama skapi hefur fylgi við stjórnarflokkana farið minnkandi. Hvers vegna, ef árangurinn er svona góður, er það ekki að skila sér í könnunum?

Að einhverju leyti skýrist þetta kannski á þessu rofi milli raunveruleika og skynjunar eða umfjöllunar. En þarna er líka hollt að líta til annarra landa. Það eru framkvæmdar sambærilegar kannanir til dæmis í Bretlandi fyrir kosningarnar þar, þar sem mátti sjá svipaðar niðurstöður. Stjórnmálamenn eru ekkert sérstaklega vel liðnir á Vesturlöndum þessa dagana. Það tekur á sig ýmsar birtingarmyndir, en almennt er ríkjandi mjög mikið vantraust í garð stjórnmálamanna og flokka. Sérð það líka náttúrlega á þessum fylgiskönnunum og þessu ótrúlega fylgi sem Píratar fá.

Sigmundur Davíð segir hins vegar að hann hafi, frá því hann byrjaði í stjórnmálum, einsett sér að því að eltast ekki við skoðanakannanir heldur að treysta því að fólk meti árangurinn þegar kjörtímabilið er gert upp. Það muni koma vel út fyrir ríkisstjórnina.

En þar er verk að vinna. Nýleg skoðanakönnun, þar sem spurt var um persónueiginleika stjórnmálamanna leiddi í ljós að einungis 5 prósent aðspurðra telja þá Sigmund Davíð og Bjarna Benediktsson vera í tengslum við almenning. Innan við 10 prósent telja þá vera heiðarlega. Slíkar tölur hljóta að teljast í besta falli óþægilegar, ekki satt?

Já, já, og fjármálaráðherra skrifaði um þetta ágætan pistil að þetta eru auðvitað niðurstöður sem eru um margt skrítnar,

segir Sigmundur og bendir á að allir stjórnmálamennirnir séu settir undir þann hatt að innan við helmingur telur þá vera heiðarlega. Niðurstaðan sé til marks um það hversu mikil keppni stjórnmálin eru orðin.

„Ég myndi ekki ætla keppinautum mínum í pólitík, fólkinu í hinum flokkunum sem maður þekkir auðvitað ágætlega, það að vera þátttakendur í pólitík í einhverjum annarlegum tilgangi eða vera ekki heiðarlegir. En það er greinilegt að í þessari keppni sem er orðin óvenju hörð núna að það virðast margir telja það á einhvern hátt óviðeigandi að segja nokkuð jákvætt um andstæðinganna.“

Eigum að vera hamingjusöm

Í stjórnarsáttmálanum er sérstaklega kveðið á um að ríkisstjórnin „muni leitast við að virkja samtakamátt þjóðarinnar og vinna gegn því sundurlyndi og tortryggni sem einkennt hefur íslensk stjórnmál og umræðu í samfélaginu um nokkurt skeið“. Allir sem fylgst hafa með íslenskum stjórnmálum undanfarið sjá að það hefur mistekist. Sigmundur Davíð tekur undir það.

Eyjan/Pressphotos.biz

Eyjan/Pressphotos.biz

„Það er alveg rétt að það er mikið sundurlyndi ríkjandi. Það satt best að segja ætti ekki að þurfa að vera eins mikið og það er. Bjartsýni og jákvæðni ætti að vera ríkjandi. Þegar við berum þróunina hér á landi saman við þróunina nánast alls staðar annars staðar, þá ættum við Íslendingar að vera bjartsýn á framtíðina. Reyndar verður þarna að fylgja sögunni þó ég tali um að neikvæðni og tortryggni séu áberandi í umræðu hér á landi, þá er þó stór hluti þjóðarinnar ekki á þeim stað. Þótt auðvitað hafi þetta smátt og smátt áhrif. Við sjáum að mjög stór hluti Íslendinga vill fara að líta fram á við og er orðinn þreyttur á niðurrifstalinu.“

Sigmundur Davíð vísar í nýútkomna skýrslu Sameinuðu þjóðanna þar sem Íslendingar eru sagðir næst hamingjusamasta þjóð í heimi. Útskýrir hann að sú úttekt mæli ekki hamingju beint, heldur hversu mikið tilefni þjóðir hafa til að vera hamingjusamar, byggt á þáttum eins og lífsgæðum, öryggi, réttindum og svo framvegis.

Og við eigum að mínu mati að líta til þess því ef menn eru glaðir og bjartsýnir, og eru það af því að menn hafa tilefni til eins og við höfum, þá geta þeir haldið áfram að þróa samfélagið í rétta átt. En hitt leiðir til öfugþróunar.

– En er það þá ekki ykkar stjórnmálamanna að breyta þessum kúltúr?

Ég held að það sé öllum hollt að spá reglulega í því hvort þeir geti ekki tekið sig á. En það hins vegar hjálpar ekki þegar menn kynda undir þetta ástand eins og ég lýsti með stöðugum og nýjum rangfærslum. Þú nefnir sem dæmi sem stjórnarandstaðan hefur reglulega nefnt að hún haldi því fram að ég sitji ekki fyrir svörum í þinginu. Um daginn þegar þau fóru mikinn yfir því að ég mætti ekki í óundirbúnar fyrirspurnir sem skyldi, þá létum við taka saman hjá mér viðveru í óundirbúnum fyrirspurnum. Þá kom í ljós að enginn forsætisráðherra á undanförnum árum, eins langt og aftur var skoðað, hafði hlutfallslega mætt eins vel í óundirbúnar fyrirspurnir. En á meðan ástandið er eins og það er, þá er svo auðvelt að tala inn í það ástand. Þá ná rangfærslur sem styðja við ranghugmyndirnar betur í gegn heldur en raunveruleikinn. Ef að menn trúa því að stjórnmálamenn séu ómögulegir, þá á fólk sjálfsagt auðveldara að trúa því að þeir séu ómögulegir á allan hátt. Þegar rangfærslur og allt sem er neikvætt og niðrandi tal á greiða leið í gegn, og er talið trúverðugt, á meðan allt hið jákvæða er tortryggt, það skapar neikvæðan spíral sem getur endað mjög illa.

– Það hefur nú verið sagt um þig að þú þolir ekki gagnrýni.

Það er gömul klisja, en reyndar ekki svo gömul. Það var eftir eitthvert skiptið sem að ég benti á rangfærslur hjá tilteknum flokki í stjórnarandstöðunni, þá sendu þau út línu um það að nú skyldu allir tala um að ég væri svo hörundsár, svo ég noti nú sama orð og þau notuðu. Þannig að það birtist varla þingmaður frá Samfylkingunni í fjölmiðlum nokkra daga í röð öðruvísi en að tala um að ég væri svo hörundsár. Þetta er dæmi um svona pólitíska taktík sem er mikið stunduð af ákveðnum aðilum, að setja út einhverja línu sem allir hamast á til að reyna að stimpla hana inn, þessi stimplunarstjórnmál eins og ég kalla það þangað til ég finn betra orð yfir það. Ég hins vegar hafði í því tilviki ekki gert annað en að leiðrétta rangfærslur. Ef ég væri viðkvæmur fyrir gagnrýni þá væri ég nú varla stöðugt að taka slagi um umdeild pólitísk mál þar sem menn ganga oft býsna langt, án þess að ég láti það á mig fá.

Líbó annars staðar en á þingi

Þegar Sigmundur Davíð kynnti ríkisstjórn sína á Laugarvatni var hann spurður að því hvernig forsætisráðherra hann ætlaði sér að verða. Svaraði hann því til að hann yrði „líbó“ forsætisráðherra. Eftir að hafa gegnt embættinu í tvö ár, er Sigmundur Davíð tilbúinn að kvitta upp á þá lýsingu?

Ég myndi telja að svo væri, já. Nema ég er ekki viss um að birtist mjög glögglega í þinginu. Ég skal viðurkenna það. Ég hef hins vegar reynt að sætta mig við að þetta ástand sé í þinginu og þetta sé ekkert að fara að breytast. Vonandi hafa menn tekið eftir því að ég er farinn að líta á þetta sem gefinn hlut. Ég er að mestu hættur að skammast yfir því, þótt ég hafi verið með smá athugasemdir í dag (fimmtudag) vegna framgöngu stjórnarandstöðunnar sem ég setti út á. Þannig að ég er orðinn meira líbó í þinginu líka heldur en ég var, en ég myndi ekki reyna að halda því fram að ég hafi birst sem mjög líbó forsætisráðherra í þinginu framan af. En í öðrum hlutum starfsins, á fundum annars staðar en á Alþingi og í starfinu að öðru leyti held ég að það hafi tekist svo sem ágætlega.

– Á maður að sætta sig við þessa stöðu í þinginu? Þingið er óstarfhæft.

Vel að merkja, svo ég útskýri það aðeins. Ég var búinn að sætta mig við stöðuna í þinginu og svo fór ég að kvarta aftur í dag vegna þess að mér fannst þetta vera komið á nýtt stig sem ég var ekki búinn að sætta mig við. Þannig að þetta er komið aftur fram úr því stigi sem ég hafði sætt mig við. En jafnvel það stig sem ég var að reyna að sætta mig við, það má taka undir það að það er ekki viðunandi heldur.

Sigmundur Davíð viðurkennir fúslega að stjórnarandstaðan á síðasta kjörtímabili hafi oft á tíðum verið hörð. Hann vill hins vegar meina að núverandi stjórnarandstaða hafi sett önnur viðmið. Annars vegar misnoti hún dagskrárliðinn fundarstjórn forseta í áður óþekktu mæli og hins vegar séu menn farnir að brjóta það sem áður voru óskrifaðar umgengnisreglur.

„Menn eru farnir að vera með meiri illmælgi í umræðum um fólk persónulega, farnir að blanda inn í persónulegu utan við þingsalinn, segja frá því hvað menn eru að gera inni í mötuneyti sem var alltaf friðhelgur staður. Hér er ég meðal annars að vísa í stóra kökumálið sem að var náttúrlega fráleitt mál vegna þess hvað það var ómerkilegt mál. Þetta er ekki alvarlegt í eðli sínu það sýnir svona á hvaða plan stjórnmálaumræðan er komin.“

Hef séð Ásmund Einar torga einum bjór

Sigmundi Davíð blöskrar einnig umræðan um umtalaða flugferð utanríkismálanefndar Alþingis til Washington á dögunum. Var greint frá því í vikunni að Ásmundur Einar Daðason, þingmaður Framsóknarflokksins og aðstoðarmaður forsætisráðherra, hafi kastað upp yfir aðra flugfarþega. Hefur verið fullyrt að Ásmundur Einar hafi verið ofurölvi um borð í flugvélinni, en sjálfur ber þingmaðurinn við veikindum. Sigmundur Davíð segir það alvarlegt mál hvernig veist hafi verið að Ásmundi Einari persónulega.

Því að í fyrsta lagi er Ásmundur Einar líklega sá þingmaður sem drekkur minnst áfengi af öllum sem á annað borð eitthvað drekka á þingi. Ég held að ég hafi séð hann komast í gegnum einn bjór á heilu þorrablóti og það með hvatningu viðstaddra, þá náði hann að torga einum. Svo veiktist hann þarna og virðist hafa verið fárveikur maðurinn. En búinn að þola alls konar sögusagnir og það sem var verst að þingmenn sem voru með í för, og sérstaklega einn þingmaður sem reyndar var ekki með í þessari tilteknu flugferð, skyldu fara að dylgja um hann og jafnvel að tala um hvort og hversu oft hann hafi sést fara á salernið. Þá finnst mér menn komnir yfir nýja línu og út  fyrir einhver mörk sem menn ættu ekki að að fara út yfir.

Alveg til í að knúsa Árna Pál og Katrínu

Ef ástandið á þingi er jafnslæmt og raun ber vitni, er það þá ekki þitt hlutverk sem forsætisráðherra að stíga niður og koma böndum á ástandið, að faðma forystumenn stjórnarandstöðunnar að þér og leysa málin á yfirvegaðan hátt?

Ég vildi að forsætisráðherra hefði það vald að geta tekið stjórn á þessum aðstæðum. En við höfum séð það ekki bara á undanförnum árum heldur áratugum að þegar menn fara út í málþóf eða slíka taktík er það einmitt gert til þess að skapa sér stöðu sem að menn gefa ekki eftir þó að þeir verði faðmaðir. Ég er alveg til í að knúsa bæði Árna Pál og Katrínu Jakobsdóttur og jafnvel Pírata og Bjarta framtíð. En ég efast um að þau myndu þiggja það knús í bili. En þegar menn verða reiðubúnir til þess að ræða málin á einhverjum öðrum forsendum en að stjórnarmeirihlutinn eigi bara að hlýða minnihlutanum, þá skal ég funda með þeim og knúsa þau daglega.

Ekki búinn að gleyma framgöngu þessa fólks

Talið berst nú að Framsóknarflokknum sem hefur verið skotspónn harðrar gagnrýni vegna hinna ýmsu mála. Flokknum er legið á hálsi að vera popúlískur og sagður daðra við rasisma eftir borgarstjórnarkosningarnar í fyrra. Hvað fyrrnefnda atriðið varðar segir Sigmundur Davíð að miðjuflokkar megi búast við því að sótt sé að þeim úr báðum áttum. Erfiðara sé að henda reiður á þá pólitík sem miðjuflokkar stunda en til að mynda sósíalisma og frjálshyggju og því sé farið í þá á annan hátt. Ásakanir um rasisma tekur Sigmundur Davíð óstinnt upp.

Mér fannst þessi framganga fulltrúa núverandi meirihluta í borginni gagnvart flokknum, því að þetta var gagnvart flokknum öllum á mjög fordómafullan hátt, fyrir neðan allar hellur. Þetta er eitthvað það ómaklegasta og ósmekklegasta og grófasta sem ég hef séð í íslenskri pólitík því að þekkjandi framsóknarmenn, þá eru þetta einhverjir mestu mannvinir sem að þú finnur og fólk sem má almennt ekkert aumt sjá. Fólk sem er til dæmis ekki að hamast í einhverjum kommentakerfum og bloggi á sama hátt og vinstri mennirnir, skrifandi níð um náungann. Bara almennt mjög gott fólk. Að þessi flokkur allur skyldi vera sakaður um, eða gerð tilraun til að stimpla hann með einhverjum svona óþverra, fannst mér fyrir neðan allar hellur og ég er ekki búinn að gleyma þeirri framgöngu þessa fólks.

– Gaf orðræða oddvita flokksins, Sveinbjargar Birnu Sveinbjörnsdóttur, ekki tilefni til þess?

Það var auðvitað bara farið í það að reyna að setja hana út í horn í máli sem átti að nálgast bara sem umræðu um það hvort þessi tiltekna bygging ætti að heima á þessum stað. Það til dæmis gleymdist alveg, menn bara litu framhjá því, að borgarfulltrúar Sjálfstæðisflokksins væru sammála um það að þetta væri ekki réttur staður. Þannig að ef menn hefðu bara haldið haus og treyst sér í umræðu um það hvort þessi bygging ætti heima á þessum stað eða ekki hefði þetta ekki þurft að fara svona.

– En það var ekki bara moskumálið því þessu umræða kom aftur upp eftir skipun Gústafs Níelssonar í mannréttindaráð borgarinnar.

Ég veit ekkert um það, þær eru sjálfar búnar að útskýra það. Mér sýnist það bara hafa verið afleiðing af þessu. Þarna var einhver maður, sjálfstæðismaður sem ég veit ekki hvort þær vissu, sem að hafði verið eitthvað að verja þær þegar sótt var að þeim. Þá töldu þær hann bandamenn.

Hefðir þú átt að taka meira afgerandi afstöðu í þessu máli?

Ég hitti annan borgarfulltrúann um morguninn þennan dag og það var ljóst að þær töldu að þetta voru mistök og mér var sagt að þetta yrði dregið tilbaka. Þannig að það var engin ástæða til annars en að segja frá því.

Húsnæðismál og höftin burt

Aftur að landsmálunum og er forsætisráðherra inntur eftir því hverju landsmenn mega búast við á síðari hluta kjörtímabilsins. Stærsta málið, segir hann, er gjaldeyrishöftin og afnám þeirra. Sú staða sé komin upp að hægt sé að ráðast í þá framkvæmd.

sdgstendur„Frumvörpin koma inn í þingið núna, þetta þing, og með því hefst þetta ferli sem snýr að losun hafta. En það auðvitað mun taka einhvern tíma að raungerast, getur farið svolítið eftir því hvernig menn bregðast við þessum aðgerðum. En þær eiga tvímælalaust að duga til þess að losun hafta nái fram að ganga. En tímalengdin getur farið eftir viðbrögðum og meðal annars eftir stöðunni á vinnumarkaði.“

Unnið verður að uppbyggingu velferðarkerfisins og innviða samfélagsins, svo sem með samgöngubótum og styrkingu fjarskiptakerfisins.

„Allt hefur þetta setið á hakanum í sex ár,“

segir Sigmundur Davíð og nefnir loks húsnæðismálin sem verða áberandi á næstunni. Þess misskilnings hefur gætt í fréttum undanfarið, segir hann, að ágreiningur sé á milli stjórnarflokkanna í því máli.

„Vegna þess að þingflokkarnir, hvorugur þingflokkurinn, hafði séð málin. Þau höfðu ekki einu sinni verið kynnt í ríkisstjórn. Fjármálaráðherrann þekkti ekki málin sem verið var að segja að hann væri á móti, eins og hann benti á sjálfur. Þannig að það var einfaldlega rangt að þetta væru orðin umdeild mál því þau höfðu ekki verið lögð fram. Þau hafa raunar ekki verið lögð fram í ríkisstjórn enn. Fyrst vegna þess að þau voru í kostnaðarmati og svo lýsir félagsmálaráðherra því yfir að hún væri tilbúin til þess að gera breytingar á frumvörpunum þannig að þau mættu virka sem jákvætt innlegg inn í kjarasamninga. Þannig að þetta hefur ekki orðið að pólitískum ágreiningi. Auðvitað geta verið ólíkar pólitískar áherslur í þessum málaflokki eins og öðrum en þessi tilteknu mál eru ekki enn komin á þann stað að menn hafi getað greint á.“

 

«
»

Ummæli ()


Vinsamlegast athugið:
Ummæli eru á ábyrgð þeirra sem þau skrifa. Eyjan áskilur sér þó rétt til að fjarlægja óviðeigandi og meiðandi ummæli. Tilkynna má óviðeigandi ummæli í netfangið ritstjorn@eyjan.is

Viðreisn enn spurningamerki: „Samfylkingin er allt að því ónýtt pólitískt vörumerki“

Þorbjörn Þórðarsson fréttamaður hjá 365 miðlum segir að styrkur Viðreisnar felist í stöðu flokksins á miðju íslenskra stjórnmála. Í leiðara Fréttablaðsins í dag segir Þorbjörn að margt sé enn óljóst er varðar Viðreisn þar sem ekki sé vitað hversu vel frambjóðendurnir standi sig í kappræðum þrátt fyrir fagrar ferilskrár: Þá vitum við ekki hversu mikil […]

Skiptir engu máli hvor verður formaður: „Framsóknarflokkurinn er sundurtættur“

Framsóknarflokkurinn er sundurtættur vegna innanflokksátaka og sættir munu ekki nást milli fylkinga á flokksþingi um helgina. Skiptir þá engu hvor verður kjörinn formaður flokksins, Sigmundur Davíð Gunnlaugsson eða Sigurður Ingi Jóhannsson. Flokkurinn og flokksmenn munu þurfa að líða í einhvern tíma. Þetta skrifar Kolbrún Bergþórsdóttir ritstjóri DV í leiðara blaðsins í dag. Fer hún þar […]

Hagstofan hafnar spurningum Vilhjálms: Húsnæðistölurnar hafa alltaf verið með í reikningnum

Vilhjálmur Birgisson formaður Verkalýðsfélags Akraness spyr í nýjum pistli á Pressunni hvort það sé í raun svo að það liggi ekki fyrir lagaleg heimild fyrir því að hafa húsnæðisliðinn inni í neysluvísitölunni sem hagstofan mælir og gefur út. Á vef Hagstofunnar kemur fram að vísitala neysluverðs sé reiknuð út frá lögum nr. 12/1995 en þar […]

Píratar stærstir – Stuðningur við ríkisstjórnina minnkar

Píratar eru komnir yfir Sjálfstæðisflokkinn í nýrri könnun MMR með 21,6% fylgi. Sjálfstæðisflokkurinn mælist með 20,6% fylgi, en vert er að geta þess að vikmörkin eru 3,1%. Fylgi Viðreisnar fer vaxandi og mælist nú 12,3%, sem er 3,5 prósentustigum hærra en í síðustu könnun MMR. Framsókn er komið upp fyrir Vinstri græna og mældist með […]

Rósa Björk leiðir VG í Suðvesturkjördæmi

Rósa Björk Brynjólfsdóttir úr Reykjavík er nýr oddviti Vinstrihreyfingarinnar græns framboðs í Suðvesturkjördæmi og kemur hún þar í staðinn fyrir Ögmund Jónasson sem hættir á þingi eftir 21 ár. Ólafur Þór Gunnarsson er í öðru sæti, Una Hildardóttir í þriðja sæti og Sigursteinn Másson í því fjórða. Ögmundur Jónasson skipar heiðurssæti listans en athygli vekur […]

Ráðherrar: Ekki hrófla við stöðugleikanum – Katrín: „Þetta er ríkisstjórn hinna týndu tækifæra“

Oddný G. Harðardóttir formaður Samfylkingarinnar sagði í Eldhúsdagsumræðum á Alþingi í kvöld að kosningarnar í haust séu kaflaskil og tækifæri á að koma því í verk sem beðið hefur of lengi. Vill hún færa Ísland nær hinum Norðurlöndunum sem hafi bestu samfélögin í heimi ásamt besta heilbrigðiskerfinu: Hér hefur áður ríkt góðæri, sem náði bara […]

Fáir Íslendingar fylgjandi búvörusamningunum

Ríflegur meirihluti Íslendinga eru á móti búvörusamningunum sem samþykktir voru á Alþingi þann 13.september síðastliðinn en fáir eru þeim fylgjandi. Í nýrri könnun MMR kemur í ljós að 40% Íslendinga eru mjög andvígir búvörusamningunum og 22,4% frekar andvígir. 21,3% eru hvorki fylgjandi né andvígir. 10% eru frekar fylgjandi og einungis 6,3% eru mjög fylgjandi. Svarhlutfallið […]

Vigdís segir hnífasettið á lofti og Framsóknarflokkinn klofinn eins og ABBA: „Bíddu, ætlið þið ekki að vera þingmenn áfram?“

„Það er erfitt að sætta sig við það í ljósi málefnastöðu Framsóknarflokksins og hvað við höfum náð miklu í gegn, að það séu þarna einstaklingar úti sem eru með hnífasettið uppi og tilbúin til að nota það einungis korter í kosningar. Eins og þið vitið þá er ég ekki að sækjast eftir endurkjöri og þeir […]

Eygló segir sárt að heyra í Gunnari Braga: „Ég stend ekki fyrir baktjaldamakki“

Eygló Harðardóttir félagsmálaráðherra og ritari Framsóknarflokksins hafnar því alfarið að hún og Sigurður Ingi Jóhannsson forsætisráðherra séu svikul og segir hún sárt að heyra að Gunnar Bragi Sveinsson sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra telji þau hafa staðið í einhverju „baktjaldamakki“. Í Morgunútvarpinu á Rás 2 í morgun sagði Eygló að hún hafi skynjað það í samtölum við […]

Gunnar Bragi vill sjá Sigmund Davíð og Lilju í forystu, íhugar ritarann

Gunnar Bragi Sveinsson landbúnaðar- og sjávarútvegsráðherra og oddviti Framsóknarflokksins í Norðvesturkjördæmi, kveðst vera sorgmæddur yfir algjörum klofningi innan stjórnar flokksins. Hann sakar Sigurð Inga Jóhannsson forsætisráðherra og Eygló Harðardóttur velferðarráðherra um að hafa skipulagt undirróður gegn Sigmundi Davíð Gunnlaugssyni formanni flokksins um margra mánaða skeið. Sjálfur vill hann sjá Sigmund Davíð áfram sem formann og […]

Ritari Sjálfstæðisflokksins segir mikið af öflugum konum sem starfa af heilindum í flokknum

Skiptar skoðanir eru um hvort Sjálfstæðisflokkurinn er íhaldssamur þegar kemur að jafnréttismálum. Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir, ritari flokksins, telur ekki fót fyrir gagnrýni nokkurra stjórnarkvenna í Landssambandi sjálfstæðiskvenna í þessa veru en þær sögðu sig úr flokknum í vikunni vegna íhaldssemi hans í jafnréttismálum. Tvær þingkonur segja að gagnrýnin sé ekki tilefnislaus. Þetta kemur fram í […]

Segja að Bandaríkin geti hrundið kjarnorkustríði af stað með flugi herflugvéla nærri landamærum Norður-Kóreu

Stjórnvöld í Norður-Kóreu fordæma Bandaríkin fyrir flug sprengjuflugvéla yfir Suður-Kóreu, nærri landamærunum við Norður-Kóreu. Þau segja að þetta getið hrundið af stað kjarnorkustríði og segjast ætla að styrkja kjarnorkuvopnabúr sitt þrátt fyrir ályktanir öryggisráðs SÞ varðandi málið. Ri Yong Ho, fulltrúi stjórnvalda í Pyongyang, flutti ræðu á Allsherjarþingi SÞ og sagði að Kóreuskaginn væri „hættulegasta svæði“ […]

Segir tugi milljarða hafða af almenningi vegna séríslenskra aðferða við verðbólgumælingu

Vilhjálmur Birgisson, formaður Verkalýðsfélags Akraness, vill fá svar frá stjórnmálamönnum um af hverju húsnæðisliðurinn er hafður með í mælingu á verðbólgu. Hann segir að í öllum öðrum Evrópuríkjum sé verðbólga mæld án húsnæðisliðar því litið sé á fasteignakaup sem fjárfestingu en ekki neyslu. Hann segir það sæta furðu að á sama tíma og stjórnvöld, Samtök […]

Segir það vera á ábyrgð Sigurðar Inga ef Framsóknarflokkurinn verður ekki 100 ára

Vigdís Hauksdóttir, þingmaður Framsóknarflokksins, segir að sú staða sem nú er uppi í flokknum vera bestu leiðina til að tryggja að flokkurinn lifi ekki fram að 100 ára afmælinu. Ef svo fari að flokkurinn lifi ekki af fram að afmælinu þá sé það alfarið á ábyrgð Sigurðar Inga Jóhannssonar, forsætisráðherra og formanns flokksins. Vigdís segir […]

Eyjan Miðlar ehf. - Kringlunni 4-12, Reykjavík - eyjan (hjá) eyjan.is