Sunnudagur 16.04.2017 - 13:00 - Ummæli ()

Ögurstund Tyrklands runnin upp í dag: Verður Erdogan einráður?

Erdogan forseti gengur með atkvæði sitt úr kjörklefanum í morgun.

Í dag greiða 55 milljónir Tyrkja atkvæði um grundvallarbreytingar í stjórnskipan þessa mikla lands á mörkum Evrópu og Asíu. Tyrkneska þjóðin velur milli þess hvort hún kjósi að landinu verði stjórnað af einum manni, eða að þingbundið ríkisvald verði gert sterkara og skilvirkara. Hver sem útkoman verður er ljóst að þessar kosningar munu senda áhrifabylgjur langt út fyrir landsteina Tyrklands.

Recep Tayyip Erdogan forseti Tyrklands er óvtírætt hinn sterki leiðtogi landsins. Hann er sjálfur heitur baráttumaður fyrir því að framkvæmdavaldið í Tyrklandi færist úr höndum ríkisstjórnarinnar sem situr í skjóli þingsins, til forestaembættisins. Erdogan vill völdin í sínar hendur. Hann hefur þau reyndar í dag. Recep Tayyip Erdogan er nær einráður þó stjórnarskrá landsins geri ráð fyrir að forsetinn sé utan flokka og þjóni fyrst og fremst sem sameiningartákn og sé utan flokka.

En nú vill Erdogan ganga alla leið og hafa það formlegt og bundið í stjórnarskrá að framkvæmdavald ríkisins hvíli í höndum forsetans. Meirihluti tyrkneska þingsins hefur þegar fallist á tillögur hans að stjórnarskrárbreytingum. Þær fela í sér að embætti forsætisráðherra verður lagt af. Forseti og varaforseti fari með æðsta framkvæmdavald þjóðarinnar. Forsetinn útnefni sjálfur ráðherra og setji þá af ef tilefni þyki. Með þessu fær forsetinn stóraukin völd á kostnað þingsins. Um leið mun draga úr sjálfstæði dómstólanna. Hljóti stórnarskrárbreytingar Erdogan samþykki þá er rúsínan í pylsuendanum svo að í þeim tillögum er heimilað að hægt verði að kjósa Erdogan til forseta tvö fimm ára kjörtímabil til viðbótar. Hann mun því geta setið á valdastól til ársins 2029.

Erdogan og stuðningsmenn hans hafa barist hatrammlega fyrir því að vinna meirihlutasamþykki fyrir þessum stjórnarskrárbreytingum. Hann telur þetta nauðsynlegt svo færa megi Tyrkland með öruggum hætti til framtíðar.

Erdogan Tyrklandsforseti notaði valdaránstilraun í fyrrasumar til að losa sig við pólitíska andstæðinga. Fjólunum á þeim akri gæti fækkað enn frekar fari hann með sigur af hólmi í þjóðatkvæðagreiðslunni í dag. Mynd/EPA

Andstæðingar Erdogan eru ekki á sama máli. Þeir óttast að nái stjórnarskrárbreytingar forsetans fram að ganga muni honum verða færð alltof mikil völd. Margt bendir til að þeir hafi nokkuð til síns máls. Í kosningabaráttunni hefur Erdogan m. a. sagt að fái hann sitt fram muni hann innleiða dauðarefsingar að nýju í Tyrklandi. Fáum blandast hugur um að andstæðingar forsetans í hópi þeirra sem meðal annars eru grunaðir um valdaránstilraun í fyrrasumar verði látnir fjölmenna fyrir framan byssuhlaupin verði þetta að veruleika.

Átökin í kosningabaráttunni hafa breiðst út til landa Vestur-Evrópu. Í síðasta mánuði var t. a. m. mikið írafár í Hollandi og Þýskalandi þegar liðsmönnum Erdogan úr ráðherraliði ríkisstjórnar Tyrklands var meinað að halda kosningafundi meða Tyrkja sem eru búsettir í þessum löndum. Í kjölfarið sparaði Erdogan ekki stóru orðin þar sem hann reyndi meðal annars að slá pólitískar keilur með því að æsa upp þjóðerniskenndir meðal Tyrkja og gera Vesturlönd að höfuðandtæðingi.

Í ljósi aðdragandans í kosningabaráttuni þá kemur ekki á óvart að mikil spenna er við kosningarnar í dag. Það er ekki nóg með að úrslitin séu bundin mikilli óvissu: Skoðanakannanir gefa mismunandi vísbendingar um niðurstöðuna. Báðar fylkingar, með og móti forsetanum, telja að þær eigi sigur vísann.

Síðustu misserin hefur böl mannskæðra hryðjuverka legið eins og mara yfir tyrknesku þjóðfélagi. Geysimiklar öryggisráðstafanir eru því kringum þjóðaratkvæðagreiðsluna í dag. Í Istanbul-borg einni saman munu um 34 þúsund lögreglumenn vera á vakt. Dogan-fréttastofan greinir frá því að þar í borg hafi 49 menn grunaðir um aðild að IS-hryðjuverkasveitum öfgaíslamista verið handteknir í liðinni viku.

Þetta er ekki hefðbundinn kosningadagur. Ég er sannfærður um að þjóð mín muni kjósa hraðari þróun og taka stökk fram á við,

sagði Erdogan eftir hann greiddi atkvæði í morgun.

«
»

Ummæli ()

Vinsamlegast athugið:
Ummæli eru á ábyrgð þeirra sem þau skrifa. Eyjan áskilur sér þó rétt til að fjarlægja óviðeigandi og meiðandi ummæli. Tilkynna má óviðeigandi ummæli í netfangið ritstjorn@eyjan.is

Marine Le Pen segir af sér formennsku

Marine Le Pen hefur sagt af sér sem formaður frönsku Þjóðfylkingarinnar, Front National. Franskir fjölmiðlar greindu frá þessu á áttunda tímanum í kvöld. Le Pen mætir Emmanuel Macron í seinni hluta frönsku forsetakosninganna eftir rúmar tvær vikur en hún hlaut næst flest atkvæði í fyrri hluta kosninganna í gær. Le Pen sagði við fjölmiðla í […]

Á að segja það með blómum?

Eftir Jón Baldvin Hannibalsson:  Verða það örlög rokkarans ljúflynda, sem lentur er á stóli heilbrigðisráðherra, að einkavæðing heilbrigðiskerfisins gerist hægt og hljótt inn um bakdyrnar hjá honum? Landlæknir – sem hefur vakið þjóðarathygli fyrir skörungsskap – segir skýrt og skorinort, að ekkert sé því til fyrirstöðu, að óbreyttum lögum, að fjárfestar í heilsuleysi geti farið […]

Bjarni er sá yngsti sem sest hefur á þing

Bjarni Halldór Janusson verður í dag sá yngsti í sögunni til að taka sæti á Alþingi, hann tekur sæti í dag í fjarveru Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur. Bjarni skipaði 4. sæti á lista Viðreisnar í Suðvesturkjördæmi og er því annar varamaður. Bjarni er fæddur 4. desember árið 1995 og er því 21 árs, 4 mánaða og […]

Heilsugæslan ekki fyrsti viðkomustaður – Fjárframlög aukin um 3% þegar íbúum fjölgar um 11%

Stýring fjárveitinga innan heilbrigðiskerfisins hefur orsakað það að heilsugæslan er ekki fyrsti viðkomustaður sjúklinga í heilbrigðiskerfinu lík og segir í markmiðum laga um heilbrigðisþjónustu. Samkvæmt nýrri skýrslu Ríkisendurskoðunar juk­ust framlög til heilsugæslunnar á höfuðborgarsvæðinu um 3% að raun­virði á tíma­bilinu 2007–16  þótt íbúum svæðisins fjölg­aði um 11%. Á sama tíma jukust út­gjöld vegna sér­greina­lækn­inga um […]

Jón Valur Jensson: „Nafn mitt hefur verið hreinsað af ljótri hatursákæru“

Í dag sýknaði Héraðsdómur Jón Val Jensson guðfræðing af ákæru um hatursorðræðu vegna ummæla sem hann lét falla á bloggsíðu sinni. Jón Valur tjáir sig um niðurstöðuna á síðu sinni og segist „hæstánægður með þennan úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur“. Í ákærunni á hendur Jóni Vali kom fram að ummæli hans fælu í sér að mati ákæruvaldsins […]

Framsókn: Gunnar var ekki rekinn úr flokknum

Gunnar Kristinn Þórðarsson er enn í Framsóknarflokknum og fréttir af brottrekstri hans úr flokknum séu á misskilningi byggðar, þetta segir Einar Gunnar Einarsson framkvæmdastjóri Framsóknarflokksins. Eyjan greindi frá því í morgun að Gunnar Kristinn hefði sagt að hann hefði verið rekinn úr flokknum, aftur, eftir að hafa skorað á Sigmund Davíð Gunnlaugsson þingmann flokksins að […]

Gunnar: Ég var rekinn úr Framsóknarflokknum – Aftur

„Mér hefur verið tjáð að ástæðan fyrir því að ég fæ ekki lengur fréttabréf Framsóknarflokksins sé sú að mér hafi verið sparkað úr flokknum. Er það í annað skiptið sem það gerist, og gerðist það í fyrra skiptið eftir flokksþingið þegar ég skoraði á Sigmund Davíð að fara í sérframboð. Nú þegar ég hef ítrekað […]

Illugi verði stjórnarformaður Byggðastofnunar

Illugi Gunnarsson, fyrrverandi mennta- og menningarmálaráðherra, verður á morgun gerður að stjórnarformanni Byggðstofnunar á ársfundi stofnunarinnar sem haldinn verður í Skagafirði. Þetta fullyrðir Fréttablaðið í dag. Segir blaðið að Jón Gunnarsson samgönguráðherra vilji skipta út Herdísi Á. Sæmundsdóttur núverandi stjórnarformanni fyrir Illuga. Herdís var skipuð í apríl árið 2015 af Sigurði Inga Jóhannssyni formanni Framsóknarflokksins, […]

Þáttaskil í frönskum stjórnmálum

Emmanuel Macron og Marine Le Pen komust áfram í síðari umferð forsetakosninganna í Frakklandi en fyrri umferðin fór fram í gær. Úrslitin marka ákveðin þáttaskil í frönskum stjórnmálum og sýna það mikla vantraust sem kjósendur bera til hins hefðbundna pólitíska kerfis í landinu og hinna hefðbundnu stjórnmálaflokka. Í fyrsta sinn í sögu fimmta lýðveldisins eiga […]

Forsetakosningarnar í Frakklandi: Macron nær forystunni með stórborgaratkvæðum

Miðjumaðurinn Emmanuel Macron er nú með forystu þegar búið er að telja meira en 40 milljón atkvæði í fyrri umferð frönsku forsetakosninganna, alls eru 46,7 milljón Frakkar á kjörskrá. Marine Le Pen, frambjóðandi þjóðernissinna, var með forystu en er nú komin rúmu prósentustigi á eftir Macron nú þegar atkvæðin streyma inn úr stórborgum Frakklands, en […]

Forsetakosningarnar í Frakklandi: Marine Le Pen leiðir þegar 28 milljónir atkvæða hafa verið talin

Reuters-fréttastofan greinir frá því að Marine Le Pen hafi nú yfirhöndina yfir Emmanuel Macron í talningu atkvæða í fyrri umferð frönsku forsetakosninganna. Tölur frá franska innanríkisráðuneytinu sýni að þegar búið er að telja 28 milljónir atkvæða þá sé Marine Le Pen með 23,6 prósent. Emmanuel Macron er með 22,78 prósent. François Fillon frambjóðandi íhaldsins fær […]

Forsetakosningar í Frakklandi: Le Pen og Macron eru sigurvegarar fyrstu umferðar

Fyrstu útgönguspár í forsetakosningunum í Frakklandi í dag benda til að Marine Le Pen og Emannuel Macron hafi hlotið flest atkvæði kjósenda. Le Pen er fulltrúi hægri þjóðernissinna en Macron er frambjóðandi miðjuaflanna. Kantar Sofres-fyrirtækið hefur gert útgönguspá fyrir TF1-fjölmiðalfyrirtækið. Þar eru bæði með 23 prósent atkvæða. Vinstrimaðurinn Jean Luc Mélenchon og íhaldsmaðurinn Francois Fillon […]

Formaður Framsóknar krefst umræðu um sölu Vífilsstaðalands við fjármálaráðherra

Sigurður Ingi Jóhannsson þingmaður og formaður Framsóknarflokksins og fyrrum forsætisráðherra hefur óskað eftir sérstakri umræðu á Alþingi við Benedikt Jóhannesson fjármálaráðherra, þingmann og formann Viðreisnar. Tilefnið er sala ríkisins (fjármálaráðherra) á Vífilsstaðalandinu svokallaða til Garðabæjar. Sigurður Ingi tilkynnir þetta á Fésbókarsíðu sinni í dag. Þar vísar hann til gamallar fréttar frá því í desember 2002 […]

Norður-Kórea bítur í skjaldarrendur: Hótar að sökkva flugmóðurskipi USA og gera kjarnorkuárás á Ástralíu

Engan bilbug virðist að finna á ráðamönnum í Norður-Kóreu. Nú lýsa þeir því yfir að herafli landsins sé reiðubúinn að sökkva bandaríska flugmóðurskipinu Carl Vinson. Það mun nú samkvæmt fréttum nálgast Kóreuskagann í fylgd bandarískra og japanskra tundurspilla. Að auki hóta Norður-Kóreumenn að gera kjarnorkuárás á Ástralíu haldi landið áfram að „fylgja stefnu Bandaríkjanna í […]

Eyjan Miðlar ehf. - Kringlunni 4-12, 103 Reykjavík - eyjan (hjá) eyjan.is