Sunnudagur 16.04.2017 - 13:00 - Ummæli ()

Ögurstund Tyrklands runnin upp í dag: Verður Erdogan einráður?

Erdogan forseti gengur með atkvæði sitt úr kjörklefanum í morgun.

Í dag greiða 55 milljónir Tyrkja atkvæði um grundvallarbreytingar í stjórnskipan þessa mikla lands á mörkum Evrópu og Asíu. Tyrkneska þjóðin velur milli þess hvort hún kjósi að landinu verði stjórnað af einum manni, eða að þingbundið ríkisvald verði gert sterkara og skilvirkara. Hver sem útkoman verður er ljóst að þessar kosningar munu senda áhrifabylgjur langt út fyrir landsteina Tyrklands.

Recep Tayyip Erdogan forseti Tyrklands er óvtírætt hinn sterki leiðtogi landsins. Hann er sjálfur heitur baráttumaður fyrir því að framkvæmdavaldið í Tyrklandi færist úr höndum ríkisstjórnarinnar sem situr í skjóli þingsins, til forestaembættisins. Erdogan vill völdin í sínar hendur. Hann hefur þau reyndar í dag. Recep Tayyip Erdogan er nær einráður þó stjórnarskrá landsins geri ráð fyrir að forsetinn sé utan flokka og þjóni fyrst og fremst sem sameiningartákn og sé utan flokka.

En nú vill Erdogan ganga alla leið og hafa það formlegt og bundið í stjórnarskrá að framkvæmdavald ríkisins hvíli í höndum forsetans. Meirihluti tyrkneska þingsins hefur þegar fallist á tillögur hans að stjórnarskrárbreytingum. Þær fela í sér að embætti forsætisráðherra verður lagt af. Forseti og varaforseti fari með æðsta framkvæmdavald þjóðarinnar. Forsetinn útnefni sjálfur ráðherra og setji þá af ef tilefni þyki. Með þessu fær forsetinn stóraukin völd á kostnað þingsins. Um leið mun draga úr sjálfstæði dómstólanna. Hljóti stórnarskrárbreytingar Erdogan samþykki þá er rúsínan í pylsuendanum svo að í þeim tillögum er heimilað að hægt verði að kjósa Erdogan til forseta tvö fimm ára kjörtímabil til viðbótar. Hann mun því geta setið á valdastól til ársins 2029.

Erdogan og stuðningsmenn hans hafa barist hatrammlega fyrir því að vinna meirihlutasamþykki fyrir þessum stjórnarskrárbreytingum. Hann telur þetta nauðsynlegt svo færa megi Tyrkland með öruggum hætti til framtíðar.

Erdogan Tyrklandsforseti notaði valdaránstilraun í fyrrasumar til að losa sig við pólitíska andstæðinga. Fjólunum á þeim akri gæti fækkað enn frekar fari hann með sigur af hólmi í þjóðatkvæðagreiðslunni í dag. Mynd/EPA

Andstæðingar Erdogan eru ekki á sama máli. Þeir óttast að nái stjórnarskrárbreytingar forsetans fram að ganga muni honum verða færð alltof mikil völd. Margt bendir til að þeir hafi nokkuð til síns máls. Í kosningabaráttunni hefur Erdogan m. a. sagt að fái hann sitt fram muni hann innleiða dauðarefsingar að nýju í Tyrklandi. Fáum blandast hugur um að andstæðingar forsetans í hópi þeirra sem meðal annars eru grunaðir um valdaránstilraun í fyrrasumar verði látnir fjölmenna fyrir framan byssuhlaupin verði þetta að veruleika.

Átökin í kosningabaráttunni hafa breiðst út til landa Vestur-Evrópu. Í síðasta mánuði var t. a. m. mikið írafár í Hollandi og Þýskalandi þegar liðsmönnum Erdogan úr ráðherraliði ríkisstjórnar Tyrklands var meinað að halda kosningafundi meða Tyrkja sem eru búsettir í þessum löndum. Í kjölfarið sparaði Erdogan ekki stóru orðin þar sem hann reyndi meðal annars að slá pólitískar keilur með því að æsa upp þjóðerniskenndir meðal Tyrkja og gera Vesturlönd að höfuðandtæðingi.

Í ljósi aðdragandans í kosningabaráttuni þá kemur ekki á óvart að mikil spenna er við kosningarnar í dag. Það er ekki nóg með að úrslitin séu bundin mikilli óvissu: Skoðanakannanir gefa mismunandi vísbendingar um niðurstöðuna. Báðar fylkingar, með og móti forsetanum, telja að þær eigi sigur vísann.

Síðustu misserin hefur böl mannskæðra hryðjuverka legið eins og mara yfir tyrknesku þjóðfélagi. Geysimiklar öryggisráðstafanir eru því kringum þjóðaratkvæðagreiðsluna í dag. Í Istanbul-borg einni saman munu um 34 þúsund lögreglumenn vera á vakt. Dogan-fréttastofan greinir frá því að þar í borg hafi 49 menn grunaðir um aðild að IS-hryðjuverkasveitum öfgaíslamista verið handteknir í liðinni viku.

Þetta er ekki hefðbundinn kosningadagur. Ég er sannfærður um að þjóð mín muni kjósa hraðari þróun og taka stökk fram á við,

sagði Erdogan eftir hann greiddi atkvæði í morgun.

«
»

Ummæli ()

Vinsamlegast athugið:
Ummæli eru á ábyrgð þeirra sem þau skrifa. Eyjan áskilur sér þó rétt til að fjarlægja óviðeigandi og meiðandi ummæli. Tilkynna má óviðeigandi ummæli í netfangið ritstjorn@eyjan.is

Árás á sál Barcelóna

Èric Lluent Estela skrifar: La Rambla er sál Barcelóna. Eins og Laugavegurinn er sál Reykjavíkurborgar. Breiðgata sem tengir borgina við höfnina, táknmynd opinnar borgar. Sögulega er La Rambla gatan sem tengdi íbúa Barcelóna við umheiminn og er ástæðan fyrir því að aðkomufólk eru í genamengi borgarinnar. La Rambla varð fyrir löngu hryggjarstykki gamla bæjarins. La […]

Formaður Hvatar: Tillagan færir flokkinn áratugi aftur í tímann – „Frá fólkinu í átt að klíku“

Arndís Kristjánsdóttir formaður Hvatar, félags sjálfstæðiskvenna í Reykjavík segir að ef tillaga um að sleppa prófkjöri í Reykjavík og halda þess í stað leiðtogakjör nái fram að ganga muni það færa Sjálfstæðisflokkinn áratugi aftur í tímann, í átt frá fólkinu og í átt að klíkustjórnmálum. Segir Arndís í pistli á Vísi í dag að á […]

Björn Valur gefur ekki kost á sér

Björn Valur Gíslason varaformaður Vinstri grænna gefur ekki kost á sér til áframhaldandi varaformennsku. Um helgina fer fram flokksráðsfundur Vinstri grænna og fer landsfundur VG svo fram helgina 6. til 8. október næstkomandi. Björn Valur tilkynnti um þetta á vefsíðu sinni nú fyrir skömmu: Forystuskipti urðu á landsfundi Vinstrihreyfingarinnar – græns framboðs í ársbyrjun 2013 […]

Borgarfulltrúi Pírata ávarpar mannkyn: Donald Trump er óhæfur og þarf að víkja

Halldór Auðar Svansson oddviti Pírata í borgarstjórn Reykjavíkur segir það morgunljóst að Donald Trump Bandaríkjaforseti sé óhæfur þar sem hann skorti bæði siðferðislegt hugrekki sem og allt raunveruleikaskyn. Í ávarpi til mannkyns sem Halldór Auðar birtir á Fésbókarsíðu sinni í dag segir hann að stór hluti af starfi Bandaríkjaforseta sé að geta tekist á við […]

Afnema áfengiskaupafríðindi æðstu stofnana ríkisins

Ríkisstjórnin samþykkti í dag tillögu fjármála- og efnahagsráðherra um að ívilnun með niðurfellingu áfengisgjalds gagnvart æðstu stofnunum ríkisins verði afnumin frá og með 1. október næstkomandi. Þetta kemur fram í tilkynningu frá Stjórnarráðinu. Lög um gjald af áfengi og tóbaki tóku gildi 1995. Nú njóta ívilnunar embætti forseta Íslands, Alþingi, ráðuneyti og embætti biskups Íslands. […]

Guðni sendir samúðarkveðju til Spánarkonungs

Forseti Íslands Guðni Th. Jóhannesson sendi Felipe IV Spánarkonungi samúðarkveðju fyrir hönd íslensku þjóðarinnar í dag vegna hryðjuverksins sem framið var í Barcelona í gær. Þetta kemur fram í fréttatilkynningu frá skrifstofu forseta Íslands. Þrettán manns létust og hundrað særðust í árásinni þar sem bifreið var ekið á vegafarendur, yngsta fórnarlambið var þriggja ára. Sjö […]

Þýðingarlaust og skaðlegt að banna áfengisauglýsingar og fjárhættuspil

Brynjar Níelsson þingmaður Sjálfstæðisflokksins segir að bönn við hlutum á borð við áfengisauglýsingar og fjárhættuspil séu þýðingarlaus og skaðleg. Brynjar, sem fer sjaldan leynt með skoðanir sínar, segir í færslu á Fésbók að okkur sé mjög í mun að hafa ýmis bannákvæði í lögum sem virðist vera hluti af eðlislægri stjórnsemi og vantrausti á öðrum: […]

Vitni: Hryðjuverkamaðurinn brosti þegar lögreglan skaut hann

Vitni að því þegar einn hryðjuverkamanna fimm sem vegnir voru af lögreglu í bænum Cambrils á Spáni segir að hryðjuverkamaðurinn hafi ögrað lögreglu og verið brosandi þegar lögreglan skaut hann til bana. Þrettán létust í árásinni í Barcelóna og meira en hundrað særðust, í gærkvöldi var svo annari bifreið ekið á vegfarendur í bænum Cambrils […]

Jón hafnar uppnámi hjá Kynnisferðum: „Var sannarlega ekki á staðnum“

Jón Gunnsteinn Hjálmarsson lét af störfum sem stjórnarformaður Kynnisferða ehf. fyrir skemmstu. Segir hann að þar sem hann hafi látið af störfum sem framkvæmdastjóri Alfa hf., stærsta eiganda Kynnisferða ehf., þá hafi hann eðli máls samkvæmt sagt sig úr öllum stjórnum sem tengdust félaginu. Ástæða þess að Jón Gunnsteinn lét af störfum hefur verið sögð […]

„Þetta þolir enga bið“

Lilja Alfreðsdóttir varaformaður Framsóknarflokksins segir nauðsynlegt að ráðast í heildarstefnumótun á bankakerfinu sem fyrst, það séu góðar fréttir að vogunarsjóðirnir sem keyptu 30% hluti í Arion banka í vor muni ekki nýta sér forkaupsrétt sinn til að eignast meirihluta í bankanum en óvissan um framhaldið geti gert það að verkum að stefnumótunin verði í höndum […]

Uppnám á ástralska þinginu: Þingmaður mætti til fundar í búrku

Pauline Hanson þingmaður á ástralska þinginu mætti í dag til þingfundar klædd í svarta búrku. Hún sat í þessum klæðnaði í þingsalnum í tæpar tuttugu mínútur meðan umræður fóru fram um það hvort búrkur skyldu leyfðar sem klæðnaður á almannafæri í Ástralíu. Hanson er formaður stjórnmálaflokksins One nation [Ein þjóð] en sá flokkur er þekktur fyrir […]

Umræða innan Samfylkingarinnar um að skipta um nafn

Eva H. Baldursdóttir varaborgarfulltrúi Samfylkingarinnar segir það vera til umræðu innan Samfylkingarinnar – jafnaðarmannaflokk Íslands um að breyta nafni flokksins. Tillkynnti Eva þetta á Fésbókarsíðu sinni nú í morgun og bað hún fólk um að segja sitt álit. Í kjölfarið komu upp hugmyndir um að breyta nafninu úr Samfylkingin – Jafnaðarmannaflokkur Íslands í Jafnaðarmannaflokkinn. Mjög […]

Moon: Ekkert stríð á Kóreuskaga

Moon Jae-in forseti Suður-Kóreu segir að það verði ekkert stríð á Kóreuskaganum, stjórnvöld í Seúl séu með neitunarvald ef Bandaríkin hyggjast beita hervaldi gegn Norður-Kóreu. Moon lét þessi orð falla á blaðamannafundi í tilefni af 100 daga setu hans á forsetastóli, bað hann suður-kóresku þjóðina að trúa því staðfastlega að það verði ekkert stríð milli […]

Halldór mun ekki leiða Sjálfstæðisflokkinn í borginni

Halldór Halldórsson oddviti Sjálfstæðisflokksins í Reykjavík gefur ekki kost á sér til til setu á framboðslista Sjálfstæðisflokksins í Reykjavík í borgarstjórnarkosningunum á næsta ári. Þetta kemur fram í fréttatilkynningu sem Halldór sendi frá sér fyrir stuttu. Hann segir að hann hafi tekið ákvörðunina nú í ágúst: Framundan er mikilvæg ákvarðanataka grasrótar Sjálfstæðisflokksins í borgarmálunum og […]

Eyjan Miðlar ehf. - Kringlunni 4-12, 103 Reykjavík - eyjan (hjá) eyjan.is